chuyện về platin - - Blog - .::Nganlocphat's website::.
11:47 PM:thứ bảy, 03/tháng mười hai/2016 [GMT+7]
Trang chủ » Tài liệu »
chuyện về platin

Platin còn có tên gọi là bạch kim. Giống như vàng ở chỗ người ta tìm thấy nó ở dạng tự sinh lẫn với vàng, rất nặng, không bị oxy hóa, nhưng khác vàng ở chỗ nó có màu trắng.

Platin được tìm thấy từ bao giờ ? Thật khó mà trả lời chính xác. Các nhà khảo cổ đã tìm thấy một cái hộp bằng platin trong mộ của nữ hoàng Shapenapit vào thế kỷ 7 trước CN. Những người cổ Hy Lạp và La Mã có nhắc đến một loại hợp kim mà sau này một số nhà khoa học cho rằng đó là hợp kim của platin, nhưng nhiều nhà khóa học khác tin tưởng rằng đó là hợp kim của vàng và bạc.

Cái gì đã cản trở làm cho platin "thua kém" vàng một thời gian dài? Đó là nhiệt độ nóng chảy quá cao của nó (1.769oC)!

Trong những thế kỷ 16 và 17, những người thực dân Tây Ban Nha đã chở không biết cơ man nào là vàng, bạc, châu báu từ châu Mỹ về nước. Một lần, khi đi dọc theo một con sông ở Côlômbia, họ tìm thấy vàng và những hạt loại màu trắng rất nặng không có cách nào để làm nóng chảy được thứ kim loại này, những người Tây Ban Nha thấy nó là vô tích sự, chỉ tổ gây khó khăn cho việc tinh chế vàng, do đó họ đặt tên cho kim loại này là "platin" có nghĩa là "bạc xấu".

Mặc dù vậy, họ cũng mang "platin" về Tây Ban Nha và bán nó với giá rất rẻ so với bạc. Nhưng những tay thợ kim hoàn nước này không phải là tay vừa. Họ tìm ra bí mật có thể nấu lẫn platin với vàng được. Thế là xuất hiện những đồ trang sức "dởm" và những đồng bạc giả. Vua Tây Ban Nha biết được bèn ra lệnh cấm nhập platin và đem đổ tất cả kho dự trữ platin xuống biển.

Về phương diện khoa học, từ năm 1557 một nhà khoa học Italia đã mô tả một thứ kim loại trắng tìm thấy ở Nam Mỹ. Hai thế kỷ trôi qua, Viện Hàn lâm Khoa học Pari gửi một đoàn thám hiểm sang các nước thuộc địa Tây Ban Nha. Khi về nước, một viên trung uý trẻ người Tây Ban Nha là Don Antoniode Ulloa trong đoàn thám hiểm đã viết một cuốn sách "Bản tường trình lịch sử về chuyến đi Nam Mỹ" và in tại Mađrit năm 1748.

Trong sách tác giả nói rằng có một số mỏ vàng phải bỏ không khai thác vì trong quặng có chứa hàm lượng platin cao.

Hai năm sau một số nhà hóa học Anh, trong đó có Watson đã nghiên cứu và mô tả tỉ mỉ kim loại mới này. Tháng 11 năm 1750, Watson công bố về việc tìm ra một kim loại mới mà ông gọi là "platino - del.- pinto".

Công trình này đã gây sự chú ý của nhiều nhà khoa học. Đến năm 1752 nhà hóa học Thụy Sĩ H.Scheffer công bố một báo cáo chi tiết về platin. Sau đó nhiều bài báo tương tự xuất hiện. Đến năm 1772 Sickingen nghiên cứu tỉ mỉ những tính chất của platin, hợp kim của nó với vàng và bạc. Ông cũng nghiên cứu tính tan của kim loại này trong nước cường toan. Đặc biệt, ông đã dùng amoni clorua để kết tủa platin từ dung dịch. Đáng tiếc, những kết quả nghiên cứu này mãi 10 năm sau mới công bố.

Tóm lại, nên đặt năm nào là năm tìm ra platin? 1748 ? 1750? và ai xứng đáng là tác giả tìm ra kim loại quý này?

Vàng, bạc là bạn lâu đời của loài người nhưng platin (cũng như những nguyên tố thuộc họ platin) là bạn của nền văn minh loài người. Platin bị chê oan là của "dởm", của "giả", vì nền văn minh của thế kỷ 16 và 17 chưa thấy được giá trị của platin.

Với cuối thế kỷ 20 này, platin quý hơn vàng và những đồ trang sức bằng vàng có lẫn platin còn giá trị hơn vàng nguyên chất. Đồng tiền làm bằng platin ngày nay là của hiếm ở những viện bảo tàng thế giới.

Vì có nhiệt độ nóng chảy cao, lại có độ bền hóa học cao hơn cả vàng nên platin được dùng để làm những chén nung trong các phòng thí nghiệm hiện đại. Hợp kim gồm platin và rođi (họ palatin) được dùng làm cặp nhiệt điện để do nhiệt độ cao (đến khoảng 1.600oC). Mẫu đơn vị khối lượng (kg) và đơn vị chiều dài (m) của thế giới ngày nay làm bằng hợp kim platin và iriđi (họ platin).

Có những phản ứng hóa học xảy ra chậm, nhưng chỉ cần có mặt chất xúc tác thì phản ứng xảy ra tức khắc. Một trong chất xúc tác quan trọng đó là platin!

[ST.internet]

Danh mục: | Đăng bởi: hoathi (29/tháng ba/2013) | Đánh giá: 0.0/0
Lượt xem: 1016
Bình luận: 0
Chức năng bình luận chỉ dành cho thành viên.
[ Đăng ký | Đăng nhập ]